Jakub Mniejszy był apostołem wczesnego chrześcijaństwa, który żył w Jerozolimie. Odróżnia się go od Jakuba Większego przydomkiem, który sugeruje, że był on albo młodszy, albo niższy. Tradycyjnie identyfikowany jako syn Alfeusza, jest często łączony z biblijną postacią Jakuba Sprawiedliwego, którego niektórzy historycy i teolodzy, w tym Hieronim, sugerują, że był kuzynem Jezusa. Jest uznawany za znaczącą postać we wczesnym Kościele, a tradycje opisują go jako przywódcę wspólnoty jerozolimskiej.