D.O.M.

D.O.M.

Aktualności D.O.M.CzatSzukajAplikacjePowiadomienia
?Wybierz duszpasterzaDotknij, aby wybraćDProfilZaloguj się
Ustawienia
Centrum informacjiPomocInformacje prawneUstawienia plików cookie i pamięciAktualności
D.O.M.
CzatSzukajAplikacje
PowiadomieniaUstawienia

Kalendarz świętych

Gruzja

  • TamaraŚwięty · 1166–1213Tamara (Gruzinka) była monarchinią panującą w Królestwie Gruzji od 1184 do 1213 roku. Jako członkini dynastii Bagrationów była pierwszą kobietą sprawującą najwyższą władzę w swoim kraju, często nazywaną tytułem *mepe*, co oznacza króla. Jej panowanie wyznaczyło szczyt złotego wieku Gruzji – okresu charakteryzującego się znaczną ekspansją militarną i rozkwitem kulturalnym. Mimo intensywnej opozycji politycznej ze strony szlachty, zdołała skutecznie skonsolidować swoją władzę i rozszerzyć wpływy imperium na całym Kaukazie.
  • Maksym WyznawcaŚwięty · 579–662Maksym Wyznawca był VII-wiecznym mnichem, teologiem i uczonym żyjącym w epoce bizantyjskiej. Urodzony w Palestynie, początkowo służył jako wysoki urzędnik cesarza Herakliusza, zanim poświęcił się życiu monastycznemu. Stał się centralną postacią sporów teologicznych, broniąc w szczególności przekonania, że Jezus Chrystus posiadał zarówno wolę boską, jak i ludzką. Za swoją niezłomność w tych doktrynach doświadczył ciężkich prześladowań, w tym okaleczenia, i został ostatecznie wygnany do regionu Łazyki, gdzie zmarł w 662 roku.
  • Ilia CzawczawadzeŚwięty · 1837–1907Ilia Czawczawadze był wybitnym gruzińskim pisarzem, poetą i działaczem publicznym, który na przełomie XIX wieku prowadził ruch odrodzenia gruzińskiego nacjonalizmu. Urodzony w 1837 roku w Kwareli, stał się centralnym liderem intelektualnym, przewodząc grupie wykształconej młodzieży znaną jako Tergdaleulebi. Poprzez swoją działalność wydawniczą i dziennikarską opowiadał się za autonomią kulturową i zachowaniem tożsamości narodowej pod panowaniem Imperium Rosyjskiego. Jest powszechnie czczony jako bohater narodowy i uznany za świętego przez Gruziński Kościół Prawosławny.
  • Dawid IV BudowniczyŚwięty · 1073–1125Dawid IV Gruziński, często nazywany Budowniczym, był monarchą z dynastii Bagrationów, który panował od 1089 do 1125 roku. Urodzony w Kutaisi, wstąpił na tron w okresie głębokiej niestabilności spowodowanej najazdami Seljuków. Dzięki szerokim reformom administracyjnym i wojskowym zdołał zjednoczyć znaczną część Kaukazu pod gruzińską kontrolą i zabezpieczyć niepodległość królestwa. Uznawany za wybitnego mecenasa kultury chrześcijańskiej i poetę, jest zapamiętany jako kluczowa postać, która zapoczątkowała Gruziński Złoty Wiek.
  • Święta NinoCudotwórca · 296–335Święta Nino była żyjącą w IV wieku misjonarką z Kapadocji, która odegrała kluczową rolę w chrystianizacji Królestwa Iberii, znajdującego się na terenie dzisiejszej Gruzji. Po wizji Najświętszej Maryi Panny udała się do tego regionu, aby szerzyć wiarę. Jej nauczanie doprowadziło do nawrócenia gruzińskiej monarchii, w tym królowej Nany i króla Miriana III. Uznawana za równą apostołom, jest czczona za głęboki wpływ na krajobraz duchowy Kaukazu dzięki swojej oddanej pracy misyjnej.
  • Bagrat III960–1014Bagrat III Gruziński był dziesiątkowiecznym suwerenem z dynastii Bagrationów, któremu przypisuje się założenie zjednoczonego Królestwa Gruzji. Urodzony w Kutaisi około 960 roku, początkowo panował jako król Abchazji, zanim rozszerzył swoją władzę na różne królestwa poprzez dyplomację, sukcesy militarne i powiązania dynastyczne. Konsolidując władzę nad takimi terytoriami jak Iberia i Kartlia, skutecznie połączył odrębne księstwa w jedno królestwo. Jako zjednoczony monarcha panował od 1008 roku do śmierci w Panaskerti w 1014 roku.
  • Wachtang GorgasaliŚwięty · 440–502Wachtang I Gorgasali był w V wieku królem z dynastii Chozroidów, który panował w królestwie Iberii (dzisiejsza wschodnia Gruzja). Znany pod przydomkiem Gorgasali, jest czczony jako jedna z fundamentalnych postaci gruzińskiej państwowości oraz obrońca wiary. Jego panowanie charakteryzowało się walką o utrzymanie niezależności od hegemonii perskich Sasanidów, często poprzez sojusze z Cesarstwem Bizantyńskim. Poza dowodzeniem wojskowym, tradycyjnie przypisuje mu się założenie miasta Tbilisi oraz reorganizację struktury Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego.
  • Piotr IberyjczykŚwięty · 411–491Piotr Iberyjczyk był gruzińskim księciem, filozofem i teologiem żyjącym w V wieku, który stał się znaczącą postacią we wczesnej historii chrześcijaństwa. Urodzony w królewskiej dynastii Chozroidów w Iberii, został wysłany do Konstantynopola jako zakładnik polityczny, gdzie pod patronatem cesarzowej Aelii Eudoksji otrzymał wszechstronne wykształcenie. Później przeszedł na życie monastyczne w Palestynie, pełniąc ostatecznie funkcję biskupa Maiumy. Jest uznawany za twórcę chrześcijańskiego neoplatonizmu i jest związany z założeniem pierwszego gruzińskiego klasztoru w Betlejem.
  • Mirian IIIŚwięty · 265–361Mirian III Iberijski był władcą z IV wieku, który ustanowił chrześcijaństwo oficjalną religią państwową swojego królestwa. Urodzony w Imperium Sasanidów, został osadzony na tronie iberyjskim przez perskiego króla Bahrama II, aby zapewnić wpływy sasanidzkie na Kaukazie. Jako założyciel dynastii Chozroidów, jego panowanie oznaczało znaczącą zmianę dla regionu, odchodzącą od tradycji zoroastryjskich w stronę tożsamości chrześcijańskiej. Jest wspominany ze względu na nawrócenie dzięki misyjnej działalności Nino oraz wysiłki na rzecz centralizacji władzy królewskiej poprzez nową wiarę.
  • Antym IberyjczykŚwięty męczennik kapłan · 1650–1716Antym Iberyjczyk był gruzińskim teologiem, uczonym i wysokim rangą duchownym, który sprawował urząd metropolity Wołoszczyzny. Urodzony w królestwie Kartlii około 1650 roku, został później zabrany do Konstantynopola jako jeniec. Po wykupieniu stał się biegłym rzemieślnikiem i uczonym, a ostatecznie osiadł na Wołoszczyźnie na prośbę hospodara Constantina Brâncoveanu. Odegrał kluczową rolę w życiu religijnym poprzez swoją pracę jako kaligraf, filozof i drukarz, znacząco przyczyniając się do rozwoju użycia języka rumuńskiego w lokalnym Kościele.
  • Abo z TbilisiŚwięty · 756–786Abo z Tbilisi był chrześcijańskim męczennikiem żyjącym w VIII wieku, urodzonym w Bagdadzie. Pierwotnie wychowany jako muzułmanin, udał się do regionu Kartlii wraz z księciem Nersesem, władcą Tbilisi. Po okresie intensywnych poszukiwań duchowych i debat teologicznych ostatecznie przyjął chrześcijaństwo. Mimo niebezpieczeństw związanych z życiem pod panowaniem arabskim, został ochrzczony w Chazarach, a następnie powrócił do Tbilisi, gdzie stał się publicznym świadkiem swojej nowej wiary.
  • Gabriel (Urgebadze)Cudotwórca · 1929–1995Gabriel Urgebadze był gruzińskim mnichem i kapłanem prawosławnym z XX wieku, znanym ze swojego ascetyzmu i pobożności. Urodzony w Tbilisi w 1929 roku, przeżył okres sowieckich prześladowań religijnych, podczas których został aresztowany i uwięziony za protest przeciwko symbolom komunistycznym. Później żył jako błazen dla Chrystusa, przyjmując życie skrajnej prostoty i publicznego głoszenia Ewangelii. Uznany za osobę o głębokim oddaniu duchowym i postrzeganych zdolnościach cudownych, został kanonizowany przez Gruziński Kościół Prawosławny w 2012 roku. Zmarł w Mcchecie w 1995 roku i jest wspominany jako cudotwórca i wyznawca wiary.
  • Dymitr IIŚwięty · 1259–1289Dymitr II Gruziński był monarchą z dynastii Bagrationów, który panował we wschodniej Gruzji od 1270 do 1289 roku. Urodzony w 1259 roku jako syn króla Dawida VII, wstąpił na tron w wieku jedenastu lat pod rządami regenta wyznaczonego przez Mongołów. Jego panowanie charakteryzowało się staraniami o utrzymanie stabilności w ramach mongolskiego Ilchanatu, co obejmowało udział w mongolskich kampaniach wojskowych oraz zawieranie małżeństw dyplomatycznych. Mimo lojalności wobec Ilchanatu, został ostatecznie oskarżony o spisek i stracony przez Mongołów, co doprowadziło do jego uznania za świętego.
  • Ketewan MęczennicaWielki męczennik · 1560–1624Ketewan Męczennica była w XVII wieku królową małżonką Kachetii, sprawującą również regencję w latach 1605–1614. Po śmierci męża prowadziła gruzińską szlachtę do zwycięstwa nad uzurpatorami, a później negocjowała z władcą Safawidów, aby zabezpieczyć tron swojego syna. Jako zakładniczka mająca chronić swoje królestwo, była przetrzymywana w Szirazie, gdzie odmówiła przejścia na islam. W 1624 roku została stracona przez władze Safawidów poprzez tortury, stając się symbolem niezłomności religijnej.
  • Grégoire-Pierre XV AgagianianSługa Boży · 1895–1971Grégoire-Pierre XV Agagianian był ormiańskim katolickim patriarchą Cylicji i kardynałem. Urodził się w Achalcikhe i pełnił różne wysokie funkcje w Kościele katolickim aż do śmierci w Rzymie.
  • Dymitr IŚwięty · 1093–1156Dymitr I (gruziński) był monarchą z dynastii Bagrationi, który panował w Królestwie Gruzji w latach 1125–1156. Jako syn króla Dawida IV, już wczesną młodość wykazał się zdolnościami dowódczymi, szczególnie podczas bitwy pod Didgori. Jego rządy obejmowały złożone negocjacje dyplomatyczne oraz kampanie wojskowe na całym Kaukazie, w tym konflikty w Szirwanie i Ani. Poza osiągnięciami politycznymi i militarnymi był uznanym poetą, tworzącym dzieła religijne, takie jak hymn do Najświętszej Marii Panny *Ty jesteś winnicą*. W tradycji prawosławnej czczony jest jako święty.
  • Jerzy z AthosuŚwięty · 1009–1065Jerzy z Athosu był wpływowym gruzińskim mnichem, teologiem i tłumaczem z XI wieku, który sprawował funkcję hegumena klasztoru Iviron na górze Athos. Urodzony w Trialeti, stał się kluczowym łącznikiem między Kościołem gruzińskim a Cesarstwem Bizantyńskim, sprzyjając wymianie kulturowej i religijnej. Jest wysoko ceniony za swoją obszerną działalność translatorską, polegającą na tłumaczeniu z greki na gruziński pism Ojców Kościoła oraz Psalmów. Jako przywódca zreorganizował życie monastyczne w Iviron i skutecznie bronił autokefalii Gruzińskiego Kościoła Prawosławnego przed Patriarchą Antiochii.
  • SzuszanikŚwięty · 440–475Szuszanik była żyjącą w V wieku armeńską kobietą i królową małżonką, która przebywała w królestwach Iberii i Armenii. Jako córka wodza wojskowego Vardana Mamikonianowa, wyszła za mąż za władcę Varskena, który przeszedł na zoroastryzm. Gdy odmówiła wyrzeczenia się wiary chrześcijańskiej, aby wyznawać nową religię swojego męża, stała się obiektem ciężkich prześladowań. Ostatecznie zmarła w Tsurtavi po przejściu uwięzienia i tortur, stając się czczoną męczennicą za swoją niezłomność w wierze.
  • Tornike EristawiPrzepodobny · †985Jan Tornike był gruzińskim wodzem i mnichem żyjącym w X wieku, który odegrał kluczową rolę w założeniu klasztoru Iviron na Athosie. Urodzony w szlacheckiej rodzinie związanej z dynastią Bagratonidów, posiadał rangę eristawiego, a później otrzymał bizantyński tytuł patrikiosa. Po rezygnacji ze stanowiska wojskowego około 963 roku przyjął habit zakonny pod imieniem Ioane. Jest wspominany za służbę wojskową w Cesarstwie Bizantyńskim oraz za przewodzenie procesowi zakładania ważnego ośrodka gruzińskiej kultury prawosławnej.
  • Ekwtime TakaishviliŚwięty · 1863–1953Ekwtime Takaishvili był wybitnym gruzińskim historykiem, archeologiem i naukowcem, który żył w latach 1863–1953. Jako absolwent Uniwersytetu w Sankt Petersburgu odegrał kluczową rolę w zachowaniu gruzińskiego dziedzictwa dzięki kierowaniu ekspedycjami archeologicznymi, szczególnie w regionie Tao-Klarjeti. Poza pracą naukową był znaczącą postacią polityczną, służąc jako członek Parlamentu Gruzji oraz wiceprzewodniczący Zgromadzenia Konstytucyjnego. Dożywotnie oddanie kulturze i historii swojego kraju przyniosło mu pośmiertne uznanie jako Bohater Narodowy Gruzji.
  • Nana Iberyjska300–400Nana Iberyjska była w IV wieku żoną króla Królestwa Iberii, drugą małżonką króla Miriana III. Pochodząc z Królestwa Bosfortu, zapisała się w historii dzięki swojemu znaczącemu wpływowi na przemianę religijną swojego państwa. Po cudownym uzdrowieniu z ciężkiej choroby dzięki posłudze misjonarki Nino, przyjęła wiarę chrześcijańską. Jej nawrócenie odegrało kluczową rolę w ustanowieniu chrześcijaństwa jako oficjalnej religii w Iberii u boku jej męża.
  • Luarsab II z KartliiŚwięty · 1592–1622Luarsab II Kartlijski był gruzińskim monarchą z dynastii Bagrationów, który panował w królestwie Kartlii w latach 1606–1615. Urodzony w Szirazie, wstąpił na tron w wieku czternastu lat po śmierci swojego ojca. Jego panowanie charakteryzowało się intensywną presją ze strony imperiów perskiego i osmańskiego. Aby zapobiec całkowitemu zniszczeniu swojego królestwa, ostatecznie poddał się perskiemu szachowi Abbasowi I, co doprowadziło do jego uwięzienia i ostatecznej śmierci w niewoli.
  • Eutymiusz z AthosuPrzepodobny · 955–1028Eutymiusz z Athosu był wybitnym gruzińskim mnichem, filozofem i uczonym, żyjącym w przybliżeniu od 955 do 1028 roku. Po przebyciu okresu jako zakładnik polityczny w Konstantynopolu, ostatecznie wstąpił do Wielkiej Lawry na górze Athos. Później kierował klasztorem Iviron, wspólnotą założoną przez jego ojca, sprawując funkcję przeora przez czternaście lat. Uznawany za znaczącego teologa wschodniochrześcijańskiego, poświęcił znaczną część swojego życia tłumaczeniu różnych tekstów religijnych i filozoficznych z języka greckiego na gruziński.
  • Ashot I IberijskiŚwięty · 800–826Ashot I Iberijski był dziewiętnastowiecznym suwerenem i pierwszym członkiem dynastii Bagratidów, który sprawował urząd księcia panującego. Rządząc w regionie Tao-Klarjeti, dążył do rozszerzenia swoich terytoriów i zapewnienia sobie ochrony bizantyjskiej, aby przeciwdziałać wpływom arabskim na Kaukazie. Jako oddany zwolennik instytucji chrześcijańskich, przyczynił się do przesunięcia politycznego i religijnego punktu ciężkości ziem gruzińskich w kierunku południowo-zachodnim. Ostatecznie zginął w dolinie Nigali, gdzie został zamordowany przy ołtarzu kościelnym.
  • Solomon IŚwięty · 1735–1784Salomon I Imeretyjski był gruzińskim monarchą XVIII wieku, który panował w królestwie Imeretii w zachodniej Gruzji w dwóch okresach między 1752 a 1784 rokiem. Urodzony w Kutaisi, wstąpił na tron po śmierci swojego ojca, Aleksandra V. Jego panowanie charakteryzowało się dążeniem do ustabilizowania państwa poprzez znaczące reformy oraz wytrwałym oporem militarnym przeciwko wpływom osmańskim i lokalnemu handlowi niewolnikami. Jest uznawany za świętego w Kościele prawosławnym Gruzji.
  • Jan z AthosuŚwięty · 920–1002Jan Iber (Jan z Athosu) był gruzińskim mnichem i przywódcą religijnym żyjącym w X wieku, który odegrał kluczową rolę w życiu monastycznym góry Athos. Urodzony w szlacheckiej rodzinie w Tao-Klarjeti, początkowo służył jako dowódca wojskowy i był żonaty, zanim przeszedł duchową przemianę. Ostatecznie przyjął zakon i udał się do Cesarstwa Bizantyjskiego, gdzie współzałożył klasztor Iviron. Jako jego pierwszy opat przekształcił tę instytucję w znaczące centrum kultury gruzińskiej, produkcji manuskryptów oraz badań liturgicznych.
  • Hilarion GruzinCudotwórca · 822–882Hilarion Iber był wybitnym gruzińskim mnichem i ascetą z regionu Kachetii żyjącym w IX wieku. Uznawany za cudotwórcę, odegrał znaczącą rolę w gruzińskim monastycyzmie. Po podróżach po Ziemi Świętej, w tym po Palestynie i Syrii, spędził siedem lat jako pustelnik w jaskini w Lavrze św. Sabasa. Ostatecznie założył klasztor na górze Olimp, który służył jako miejsce zamieszkania dla wielu jego gruzińskich rodaków.
  • Ambroży (patriarcha Gruzji)Święty hierarcha · 1861–1927Ambroży (Gruzin), urodzony jako Besarion Chelaia w Martvili, był wybitnym teologiem wschodnioortodoksyjnym i przywódcą religijnym. Po ukończeniu seminarium teologicznego w Tiflisie w 1885 roku służył jako kapłan w Abchazji i napisał rozprawę dotyczącą relacji między chrześcijaństwem a islamem. Stał się centralną postacią ruchu na rzecz gruzińskiej autocefalii, a później pełnił funkcję metropolity Chkondidi. W 1921 roku został wybrany na patriarchę-katolikosów Gruzji, przewodząc Kościołowi w okresie intensywnych przemian politycznych.
  • Dymitr Kipiani1814–1887Dimitri Kipiani był gruzińskim pisarzem, tłumaczem i wybitną postacią polityczną XIX wieku. Urodzony w szlacheckiej rodzinie w Mereti, stał się czołowym przedstawicielem liberalnej szlachty oraz oddanym obrońcą gruzińskiej kultury i języka. Podczas całej swojej kariery w administracji cywilnej i samorządzie lokalnym pracował na rzecz zachowania tożsamości narodowej w obliczu nacisków imperialnych. Jego niezłomna obrona interesów Gruzji doprowadziła ostatecznie do zesłania go przez rosyjskie władze, co skutkowało jego śmiercią w Stawropolu w 1887 roku. Później został uznany za świętego przez Gruziński Kościół Prawosławny.
  • LLuarsab I Król KartliiŚwięty · 1502–1556Luarsab I Kartlijski był monarchą z dynastii Bagrationów, który panował w królestwie Kartlii od 1527 do 1556 roku. Urodzony w 1502 roku, większość swojego panowania poświęcił próbom utrzymania gruzińskiej niepodległości, będąc uwikłanym w rywalizację interesów Imperium Osmańskiego i państwa Safawidów. Mimo licznych inwazji sił perskich pozostawał nieugiętym przywódcą, ostatecznie umierając z ran odniesionych podczas bitwy pod Garisi. Jest uznawany za świętego w Gruzińskim Kościele Prawosławnym.
Aktualności D.O.M.CzatSzukajAplikacjeDProfil